در زیر پی به دلایل مختلف از جمله بالا بودن سطح آبهای زیرزمینی، ترکیدگی لوله ای آب، چکه کردن لوله­‌های آب و فاضلاب، اجرای غیر اصولی کارهای تاسیساتی رطوبت بوجود آید. این رطوبت سبب ایجاد مشکلاتی در پی و کف­سازی­‌ها به قرار زیر می­شود:

۱- نفوذ رطوبت به زیر پی: همانطور که گفته شد یکی از علل نشست پی ها ناشی از وجود رطوبت می­باشد. بخاطر رطوبت ایجاد شده در زیر پی(که دلایل آن شمرده شد) خاک­های زیر پی آب را مکیده و با فشار به سطح زیرین پی سبب می­شوند تا خاک اطراف پی متورم شود که باعث ایجاد خرابی در کفسازی ها می­شود.

در بعضی موارد که خاک زیر پی نرم باشد در اثر وجود رطوبت و با مکش آب، این خاک نرم فشرده شده و پی دچار نشست می­شود.

راهکار مقابله ← تزریق بتن

تزریق بتن

 نشست در پی ها را با روش­هایی از جمله تزریق بتن می­توان اصلاح نمود. در این روش با برداشتن کف سازی و حفر چاهک هایی می­توان بتن رقیقی را توسط لوله خرطومی و با فشار هوا به زیر پی فرستاد تا علاوه بر پرکردن منافذ و حفره های کوچک و بزرگ، یک پی صفحه­‌ای گسترده­ای در سطح زیر فونداسیون، بوجود آورد که از نشست ساختمان جلوگیری ­کند.

۲- نفوذ رطوبت به کف­سازی­‌ها

در بعضی موارد رطوبت از قسمت­های خارجی ساختمان بر سطح پی یا زیر آن نفوذ می­کند و سپس با تارهای موئین به طرف فضاها کشیده می­شود و حود را به کفپوش­ها می­رساند و مشکلاتی را ایجاد می­کند. در اثر رطوبت سطح زیر فرش ها کپک می­زند. بوی نم خصوصا در زمستان به مشام می­رسد.

 در این حالت علاوه بر مسائل بهداشتی از نظر مادی خساراتی نیز به ساختمان وارد می­شود.

راهکار مقابله ← بلوکاژ کف

 بلوکاژ کف

بلوکاژ به قلوه سنگ‌هایی گفته می‌شود که روی خاک ریخته تا مانع نفوذ رطوبت زمین به کف شود. بلوکاژ فونداسیون و کف از رایج‌ترین انواع آن است. برای مقابله با رطوبت گفته شده ابتدا فرش کف و خاک زیر آن به ارتفاع ۵۰ تا ۶۰ سانتی­متر  برداشته می­شود. پس از خشکاندان رطوبت( با کوران یا روشن کردن منبع حرارتی) عمل چیدن سنگ­ها با در نظر گرفتن فضاهای خالی و عدم حرکت پذیری و سرخوردن و جابجایی انجام می­پذیرد. پس از تسطیح موزائیک کف دوباره اجرا می­شود. در این روش حرکت تارهای مویین رطوبت با رسیدن به فضاهای خالی خنثی می­شود. چنانچه قسمتی از تارهای مذکور بتواند از قشرهای سنگ عبور کنند، در فضاهای خالی بعدی نیز مانع مجدد به وجود می­آید که نتیجه آن نرسیدن تارهای رطوبت به سطح زیر موزائیک فرش است.

در زمین های با رطوبت کم چنین روشی موثر خواهد بود . بدلیل همین احتمال نفوذ رطوبت، در اجرای ساختمانهای جدید دیتایل های کف سازی مشابه زیر برای کف هایی که در مجاورت زمین های نیمه مرطوب (با رطوبت کم) قرار دارند به ترتیب مراحل زیر و مطابق شکل پایین انجام می­شود:

الف) خاک بکر زیرین(زمین طبیعى)را تا ۸۵ الی ۹۰ درصد متراکم می نمایند.

ب) به ضخامت حداقل ۲۵ سانتی متر قلوه سنگ طبیعی یا رودخانه ای از درشت به ریز اجرا می نمایند که به آن بلوکاژ گفته می شود.

ج)روی بلوکاژ یک لایۀ بتن با عیار حداقل ۲۰۰ کیلوگرم سیمان در متر مکعب و به ضخامت حداقل ۱۰سانتی متر اجرا می شود.

د) پوشش نهایی روی کف سازی را با اجرای یک لایه ملات ماسه و سیمان و بر اساس نقشه با موزائیک، سرامیک، سنگ و … به پایان می رسانند.

عایق رطوبتی کف

چنانچه اثر رطوبت بحدی باشد که فضاهای خالی بلوکاژ نتواند پیشگیری لازم را انجام دهند، رطوبت از جداره سنگ­ها به طرف بالاکشیده می­شود در این حالت باید روی ماکادام­ها را با لاشه سنگ مسدود کرد(تا فضاهای خالی پر نشود) سپس به اندازه ۴ تا ۵ سانتی­متر بر سطح بلوکاژ بتن سبک کشید و بعد از خودگیری و خشک شدن بتن، سطح را یک لایه قیر اندود نمود. 

در زمین های با رطوبت زیاد چنین روشی موثر خواهد بود . بدلیل همین احتمال نفوذ رطوبت، در اجرای ساختمانهای جدید دیتایل های کف سازی مشابه زیر برای کف­‌هایی که در مجاورت زمین های مرطوب )با رطوبت زیاد( قرار دارند به ترتیب مراحل زیر و مطابق شکل پایین انجام می­شود:

الف) خاک بکر زیرین (زمین طبیعى) را تا ۸۵ الی ۹۰ درصد متراکم می نمایند.

ب) به ضخامت حداقل ۲۵ سانتی متر قلوه چینی با سنگ طبیعی یا رودخانه ای (بلوکاژ) از درشت به ریز اجرا می نمایند.

ج) روی بلوکاژ یک لایه بتن با عیار حد اقل ۲۰۰ کیلوگرم سیمان در متر مکعب و به ضخامت حداقل ۱۰ سانتی متر اجرا می شود و سطح آن را صیقلی می نمایند.

د)روی سطح بتن صیقلی شده را بسته به میزان رطوبت، یک یا دو لایه اندود عایق رطوبتی قیر و گونی اجرا می نمایند.

ه) روی اندود قیر و گونی را تا زمان فرش نهایی کف با خاک رس و یا ماسه بادی(ماسه نرم) می پوشانند تا از سوراخ شدن عایق رطوبتی جلوگیری به عمل آورد.

و) قبل از اجرای پوشش نهایی ابتدا خاک رس و یا ماسه بادی محافظ عایق را جمع نموده و با توجه به جدول نازک کاری، با موزائیک، سرامیک، سنگ و غیره فرش نهایی کف اجرا می شود.

—————————————————————————————————————————————————————–

در تهیه این مطلب از کتاب تعمیر و نگهداری ساختمان آقای حسین زمرشیدی نیز استفاده شده است.